صفحه نخست    نوشتارها    گفتارها    بایگانی    تماس 

 

مهپاره ترجمه صادق چوبک

 در دو شکل نوشتاری و شنیداری

مهپاره
داستان
های عشقی هندو
ترجمه از متن سانسکریت: ف.و.بین
ترجمه از متن انگلیسی: صادق چوبک
چاپ اول: زمستان 1370
انتشارات نیلوفر

***

کتاب مهپاره از داستان‌های کهن و عاشقانه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ی هندو است که از متن سانسکریت توسط ف.و.بین، به انگلیسی ترجمه می‌شود. چگونگی دست یافتن به این متن سانسکریت، خود داستانی خواندنی و شنیدنی است.

ترجمه‌ی این کتاب از انگلیسی به زبان فارسی توسط زنده یاد صادق چوبک صورت می‌گیرد که ما او را به‌عنوان نویسنده و داستان نویس می‌شناسیم تا مترجم. نقل و چگونگی ترجمه آن به فارسی نیز از زبان صادق چوبک بسیار جالب است:

در اواخر پاییز 1320 شمسی، زنده یاد استاد مسعود فرزانه هنگامی که از ایران به انگلستان کوچ می‌کرد، متن انگلیسی مهپاره را به من داد و فرمود: این کتاب به زیبایی غزلی است از حافظ و من خود می‌خواستم آن را ترجمه کنم که نرسیدم. تو آن را ترجمه کن.

 صادق چوبک به ترجمه‌ی هفتمین داستان این کتاب زیبا رسیده‌است که دجار عارضه‌ی نابینایی می‌شود و این که چگونه این کتاب را با چنین نثری که حقیقتا به شعر پهلو می‌زند و با این زیبایی در آن وضعیت غریب و دردناک به پایان می‌برد نیز از مطالب بازهم خواندنی و شنیدنی است.

موضوع کتاب مهپاره نیز شگفتی‌های خودش را داراست. شاهزاده خانمی زیبا و دانا در قصری در جنگلی دور زندگی می‌کند که در سراسر دنیا به زیبایی و دانایی شهره است. وصف این زیبایی و دانایی دلدادگان فراوانی را از سراسر دنیا به درون جنگل‌های سرزمین او می‌کشاند. اما شاهزاده خانم برای انتخاب جفت خود شرط و شروطی دارد که تا آن زمان رایج و معمول نبوده‌است.

در اینجا برخلاف عرف و عادت داستان‌هایی که نقل می‌شود، دیگران یا همان خواستگاران معمایی را طرح می‌کنند و او باید پاسخ دهد. اگر دختر در جواب معما درمانَد به ازدواج خواستگارش در‌می‌آید.

آن‌چه را که برای نخستین بار به صورت نوشتاری و گفتاری یا صوتی در اینجا می‌شنوید، نقل بیست شب و یا بیست داستان است که علاوه بر شرح ماجراهای گوناگون با نثری شاعرانه و زیبا، در دل هر داستان نیز پند و حکمتی نهفته است.

**

         پیشگفتار مترجم انگلیسی بر چاپ نخست

         سخنی از مترجم فارسی (صادق چوبک)

         گشایش داستان

         آفرینش زن

         روز نخست: داستان گانشا و چارواکا

         روز دوم: داستان گاوهای برهمن

         روز سوم: داستان نوزاد راجه

         روز چهارم: داستان دو برهمن توأمان

         روز پنجم: داستان زربانو

         روز ششم: داستان سه ملکه

         روز هفتم: داستان زاهد سالوس و دختر پادشاه

         روز هشتم: داستان زائر و رودخانه‌ی گنگ

         روز نهم: داستان زن پشیمان

         روز دهم: داستان پهلوان و جانور دست‌آموز

         روز یازدهم: داستان ملای سالوس

         روز دوازدهم: داستان پیل و مور

         روز سیزدهم: داستان شکار سراب

         روز چهاردهم: داستان لب‌های سرخ

         روز پانزدهم: داستان نیلوفر و زنبور عسل

         روز شانزدهم: داستان گوهری در دام اژدها

         روز هفدهم: داستان خواب دیدن پادشاه

         روز هیجدهم: داستان عشق و مرگ

         روز نوزدهم: داستان کریتا کریتا

         روز بیستم: پایان داستان

 

در پیوند با مهپاره:

صادق چوبک و مهپاره

با صادق چوبک، در باغ يادها
 

 

***


 

 
     
 

  صفحه نخست    نوشتارها    گفتارها    بایگانی    تماس